What is the CBAM Carbon Border Adjustment Mechanism?

CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism) is an EU mechanism that equalizes CO₂ emission costs between goods produced in the Union and those imported from outside the EU. Importers report embedded emissions and, starting in 2026, purchase certificates linked to the EUA price.

When does CBAM 2026 take effect in the European Union?

The transitional period lasts from October 1, 2023 to December 31, 2025. From January 1, 2026, importers must purchase and surrender CBAM certificates for embedded emissions in imported goods.

How to calculate the cost of CBAM certificates?

In short: cost = [(embedded emissions – benchmark emissions) × CBAM factor – (EU-recognized origin carbon price × emissions subject to deduction)] × CBAM certificate price (average EUA price from the previous week).

Which goods are covered by CBAM?

Initially: steel and iron, aluminum, cement, fertilizers, hydrogen, and electricity. The list may be expanded by a decision of the European Commission.

What is the de minimis exemption in CBAM?

Importers bringing up to 50 tons of CBAM-covered goods per year are exempt from reporting and purchasing certificates, provided this threshold is not exceeded.

How will CBAM affect energy prices in Poland and Europe?

Directly, CBAM applies to importers of electricity from outside the EU. In countries importing electricity, certificate costs may be passed onto the market, leading to higher energy prices.

What data is required for the CBAM report?

An SEE (Standard Electronic Exchange) sheet from the producer is needed: direct and indirect emissions, energy consumption, emission factors, installation and operator details, and country of production.

What is the benefit of a deduction in CBAM?

If a local carbon fee recognized by the EU has been paid in the country of production, the importer can reduce the number of CBAM certificates required by the equivalent of that fee (with proper documentation).

What are the penalties for non-compliance with CBAM?

Failure to report or insufficient certificates will result in financial penalties imposed by national authorities, calculated based on the missing number of certificates and linked to the EUA price.

Prąd na upał: jak letnie fale upałów zmieniają rynek energii w UE?

Lipiec oraz pierwsza połowa sierpnia to w teorii czas wakacji i spowolnienia. Jednak dla rynku energii elektrycznej to jeden z najbardziej dynamicznych okresów w roku. Ekstremalne fale upałów w całej Europie windują zapotrzebowanie na moc chłodniczą, jednocześnie drastycznie pogarszając warunki pracy elektrowni oraz sieci przesyłowych.

Jak zjawisko letniego szczytu zapotrzebowania wpływa na bezpieczeństwo dostaw oraz zmienność cen na rynku spot? Sprawdź, co oznacza to dla budżetów operacyjnych przedsiębiorstw przemysłowych.

Aby zrozumieć mechanikę rynku w warunkach ekstremalnych temperatur, warto porównać sieć elektroenergetyczną do ludzkiego organizmu.

Podczas upału organizm uruchamia mechanizmy obronne, aby uniknąć przegrzania. Każda tkanka odczuwa ten stres termiczny, ponieważ tworzy system naczyń połączonych.

W elektroenergetyce zachodzi bliźniaczy proces:

Strona popytowa: masowe uruchomienie klimatyzacji, chillerów i przemysłowych instalacji chłodniczych gwałtownie zwiększa pobór mocy.
Strona podażowa: wysoka temperatura ogranicza sprawność termodynamiczną bloków wytwórczych, obniża sprawność paneli fotowoltaicznych (współczynnik temperaturowy Pmax) oraz zmniejsza przepustowość linii napowietrznych.
Wyzwanie operatorskie: utrzymanie stabilności częstotliwości, uniknięcie przegrzań transformatorów i przeciwdziałanie lokalnym blackoutom przy rosnącym ryzyku przeciążeń.

Powtarzające się fale upałów bezpośrednio ingerują w marżę dostępnych mocy wytwórczych, tworząc presję cenową na giełdach:

Efekt gazowy na rynkach południowych: W krajach takich jak Włochy, wysokie zapotrzebowanie na chłodzenie wymusza uruchamianie najdroższych jednostek gazowych (merit order), windując stawki na rynkach dnia bieżącego i następnego.
Logistyka surowcowa i chłodzenie bloków w Polsce: Choć polski miks letni opiera się głównie na węglu, fotowoltaice i wietrze (gaz to ok. 8%), krajowy rynek nie jest całkowicie odizolowany. Fala upałów obniża poziomy rzek (np. Renu w Europie Zachodniej czy Wisły), co paraliżuje transport węgla barkami i ogranicza zrzut wód pochłodniczych z elektrowni konwencjonalnych. Skutek? Ograniczenie podaży i wzrost kosztu dostarczenia energii w godzinach szczytowych.

Z perspektywy analityków kluczowe pytanie dla dyrektorów finansowych i operacyjnych nie brzmi: „kiedy dokładnie uderzy kolejna fala upałów?”, lecz: „jak zabezpieczyć przedsiębiorstwo przed jej finansowymi skutkami?”.

Dla firm energochłonnych profil ryzyka w Q3 ulega zmianie:

Zamiast spekulacji i prób trafienia w „dołek cenowy”, optymalnym podejściem jest strukturyzowana, transzowa strategia zabezpieczania pozycji na III kwartał: